23-24 marca 2026 roku w Brukseli odbyła się konferencja „EU Preparedness Conference”, podczas której poruszono m.in.kwestie szeroko pojętej gotowości państw i obywateli na sytuacje kryzysowe. Ponadto omówiono działania z zakresu systematycznego uwzględniania aspektów gotowości w politykach, prawodawstwie i instrumentach finansowania UE.
Spotkanie poświęcone było zgłębieniu koncepcji gotowości w fazie projektowania i przeanalizowaniu jej zastosowań na poziomie instytucjonalnym państw członkowskich. Była to okazja do zapoznania się z obecnymi praktykami i wyzwaniami w zakresie wdrażania i finansowania gotowości w fazie projektowania.
Zgodnie z duchem Strategii Unii Gotowości UE (opublikowanej przez KE w marcu 2025 roku), omówiono temat z perspektywy wszystkich zagrożeń, pokazując, jak gotowość w fazie projektowania może pomóc w budowaniu odporności w scenariuszach katastrof naturalnych i tych wywołanych przez człowieka. Szczególna uwaga została poświęcona finansowaniu i inwestycjom jako kluczowym elementom gotowości w fazie projektowania, koncentrując się na dwóch głównych aspektach:
- uwzględnianiu gotowości na kryzysy i katastrofy w różnych politykach i instrumentach finansowania;
- oraz sposobach wzmacniania budowania odporności kraju poprzez reformy strukturalne, a także inwestycje na styku gotowości cywilnej i obronności (podwójne zastosowanie).
Gospodarzem konferencji była Dyrekcja Generalna ds. Europejskiej Ochrony Ludności i Operacji Pomocy Humanitarnej (DG ECHO Directorate-General for European Civil Protection and Humanitarian Aid Operations). W spotkaniu udział wzięli wysocy rangą przedstawiciele państw członkowskich Unii Europejskiej, ONZ, a także Ukrainy. Ukraina jako państwo będące od 4 lat w stanie wojny ma obecnie w kwestiach obronnych największe doświadczenie, którym dzieliła się z uczestnikami konferencji.
W ramach panelu eksperckiego dotyczącego projektowania działań przygotowania państwa i ludności na sytuacje kryzysowe w wymiarze wielosektorowym i wieloaspektowym wziął udział pan Jarosław Orliński, dyrektor Departamentu Programów Infrastrukturalnych w MFiPR. W panelu tym, jak również w podgrupach roboczych, spotkali się eksperci i praktycy z różnych dziedzin – samorządowcy, przedstawiciele ONZ, Komisji Europejskiej, ministerstw i agencji z krajów członkowskich, Europejskiego Banku Inwestycyjnego, Banku Światowego, towarzystw ubezpieczeniowych.
W toku dyskusji wypracowano i podzielono się doświadczeniami w zakresie kanałów współpracy w sytuacjach kryzysowych, podniesienia jej efektywności oraz zaakcentowano konieczność udziału w procesie szerokich kręgów społecznych. Najważniejszą kwestią jest wypracowanie strategii reagowania i zaangażowanie społeczeństwa oraz przestawienie toku myślenia o kwestiach gotowości na natychmiastowe rozpoczęcie przygotowań do reagowania na sytuacje kryzysowe. Wszystko to ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa mieszkańców Europy i ich zdolności reakcji w każdym nawet najgorszym scenariuszu.
