Komisja Europejska docenia efektywne wdrażanie programu FEnIKS w Polsce – Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej
Zdjęcie poglądowe do informacji o spotkaniu. Na zdjęciu tablet kartki z wykresami lupa i ręce dwóch osób.

Komisja Europejska docenia efektywne wdrażanie programu FEnIKS w Polsce


17.11.2026

Wartość umów o dofinansowanie z programu FEnIKS wynosi już 82 mld zł. To przekłada się na blisko 78 proc. całego budżetu. W Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej odbyło się IV Spotkanie Roczne z Komisją Europejską, podczas którego podsumowano stan wdrażania programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę Klimat Środowisko na lata 2021-2027.

W porównaniu do poprzedniego spotkania rocznego, które odbyło się w grudniu 2025 r., wartość podpisanych umów w ramach programu FEnIKS wzrosła o 24 mld zł. Od tamtej pory podpisano 538 nowych umów o dofinansowanie, co oznacza, że wykorzystanie alokacji wzrosło o 21 punktów procentowych. Postęp widać również w rozliczaniu wydatków. Do Komisji Europejskiej przesłaliśmy już rachunki na kwotę 29,66 mld zł, czyli 24 proc. alokacji programu. To oznacza wzrost o 14,8 mld zł od grudnia 2025 r.

Pomimo wielu wyzwań zewnętrznych, utrzymaliśmy wysokie tempo wdrażania programu FEnIKS. Naszym priorytetem pozostaje sprawne inwestowanie funduszy europejskich, aby przekładały się na konkretne inwestycje wspierające transformację infrastrukturalną, energetyczną i środowiskową Polski oraz przynosiły korzyści jej mieszkańcom.

– mówił Jacek Karnowski
sekretarz stanu w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej.

Wiceszef MFiPR współprzewodniczył obradom wspólnie z sześcioosobową delegacją Komisji Europejskiej na czele z dyrektor w Dyrekcji Generalnej ds. Polityki Regionalnej i Miejskiej Emmą Toledano Laredo.

Realizacja programu FEnIKS przebiega w warunkach wymagających odpowiedniego reagowania na zmieniającą się sytuację społeczno-gospodarczą w Europie i na świecie. Wpływ na wdrażanie inwestycji miały też m. in.: pandemia COVID-19, wojna w Ukrainie i powódź. Dodatkowym wyzwaniem było równoległe prowadzenie Krajowego Planu Odbudowy. Mimo to, wyniki FEnIKS są porównywalne z rezultatami poprzedniego - Programu infrastruktura i Środowisko (POIiŚ) 2014–2020.

Prognozy na koniec 2026 r. zakładają osiągnięcie prawie 82 proc. budżetu w podpisanych umowach, w porównaniu do 77,6 proc. odnotowanych w poprzedniej perspektywie finansowej w POIiŚ.

Podczas IV Spotkania Rocznego omówiono także realizację zasady n+3. Jej wykonanie wynosi obecnie 99 proc. Dzięki certyfikacji brakujących około 53 mln euro w listopadzie oraz kolejnych pieniędzy w grudniu br. osiągniemy nawet 128 proc. wymaganego poziomu.

Kolej, transport miejski i bezpieczeństwo energetyczne

Podczas spotkania dużo uwagi poświęcono też inwestycjom transportowym i energetycznym. Dyskusja dotyczyła przede wszystkim dalszego rozwój kolei i komunikacji miejskiej oraz ich znaczenia dla realizacji krajowych i unijnych celów polityki transportowej.

W energetyce kluczowymi tematami były poprawa efektywności energetycznej, rozwój sieci elektroenergetycznych, ograniczanie emisji oraz wzmacnianie bezpieczeństwa energetycznego Polski.

Nowe priorytety: odbudowa po powodzi i inwestycje dual-use

Istotnym elementem rozmów była również realizacja nowych priorytetów programu FEnIKS, wprowadzonych podczas przeglądu śródokresowego. Przypomnijmy, że w 2025 r. dodano priorytety IX i X, obejmujące wsparcie popowodziowe. W 2026 r. program rozszerzono o kolejne obszary:

  • priorytety XI, XII i XIII – dotyczące inwestycji o podwójnym zastosowaniu (dual-use);
  • priorytet XIV – obejmujący pomoc techniczną.

Szczególne miejsce w programie zajmują inwestycje dual-use, które służą zarówno celom cywilnym, jak również bezpieczeństwu obywateli i obronności kraju. Dyskusja objęła m.in. nowe możliwości finansowania infrastruktury i wyposażenia podmiotów leczniczych w ramach Priorytetu VI.

Rosnąca wartość podpisanych umów i certyfikowanych wydatków pokazuje skalę realizowanych inwestycji, a nowe priorytety pozwalają dostosowywać unijne wsparcie do aktualnych potrzeb Polski – od transformacji energetycznej i transportowej po odbudowę po klęskach żywiołowych i wzmacnianie odporności kraju.

Partnerska współpraca z Komisją Europejską

Sprawne wdrażanie programu wymaga stałej współpracy Instytucji Zarządzającej z Instytucjami Pośredniczącymi i Wdrażającymi, bieżącego monitorowania postępów oraz szybkiego reagowania na pojawiające się trudności. Ważnym elementem pozostaje również konstruktywny dialog z Komisją Europejską, który pozwala dostosowywać program do zmieniających się potrzeb i wyzwań.

Z zadowoleniem obserwujemy postępy osiągnięte w realizacji programu FEnIKS. Wzrost poziomu kontraktacji i certyfikacji oraz dobre prognozy w zakresie realizacji zasady n+3 potwierdzają skuteczność działań polskich instytucji. Szczególnie istotna jest zdolność dostosowywania programu do zmieniających się potrzeb i wyzwań, czego przykładem są zmiany wprowadzone w ramach przeglądu śródokresowego. Ważne jest, aby utrzymać dotychczasowe tempo i kontynuować dobrą współpracę, która pozwala skutecznie realizować cele programu. FEnIKS, największy program realizowany w ramach polityki spójności, jest dla Komisji Europejskiej szczególnie ważnym programem, zapewniającym osiąganie wspólnych celów w dobie obecnych wyzwań stojących przed UE.

– mówiła Emma Toledano Laredo
Dyrektor w Dyrekcji Generalnej ds. Polityki Regionalnej i Miejskiej Komisji Europejskiej.